Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει ένα από τα πιο προηγμένα νομοθετικά πλαίσια παγκοσμίως για την ποιότητα των τροφίμων, τα πρότυπα υγιεινής και την ασφάλεια των υδάτινων πόρων. Ωστόσο, το υφιστάμενο σύστημα επικεντρώνεται αποκλειστικά σε αυτά που καταναλώνουν οι πολίτες, παραμελώντας την ικανότητα των συστημάτων παραγωγής να αντέξουν σε συνθήκες σοβαρών κρίσεων ή ένοπλων συγκρούσεων.
Οι πρόσφατες γεωπολιτικές εξελίξεις και οι κλιματικές πιέσεις καταδεικνύουν ότι οι διαταραχές στην αγροτική παραγωγή και στην εφοδιαστική αλυσίδα δεν αποτελούν πλέον μεμονωμένα περιστατικά. Ενδεικτικά, οι εξαγωγές σιτηρών της Ουκρανίας έχουν μειωθεί δραστικά, ενώ βασικοί εμπορικοί διάδρομοι, όπως ο ποταμός Δούναβης, αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα λόγω της λειψυδρίας.
Παρά το γεγονός ότι υφίστανται πρωτοβουλίες όπως η Οδηγία για την Ανθεκτικότητα των Κρίσιμων Οντοτήτων και ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Ετοιμότητας και Αντιμετώπισης Κρίσεων για την Επισιτιστική Ασφάλεια, το μεγαλύτερο μέρος του αγροδιατροφικού τομέα παραμένει εκτός δεσμευτικού νομικού πλαισίου, καθώς τα μέτρα και οι δοκιμές ανθεκτικότητας παραμένουν σε εθελοντική βάση. Σε αντίθεση με τους τομείς της ενέργειας, των χρηματοοικονομικών και της κυβερνοασφάλειας, όπου εφαρμόζονται αυστηρά, υποχρεωτικά stress tests, ο επισιτιστικός τομέας στερείται ενιαίας στρατηγικής θωράκισης.
Για τη γεφύρωση αυτού του χάσματος, η ΕΕ καλείται να θεσπίσει άμεσα έναν δεσμευτικό Κανονισμό Ανθεκτικότητας Τροφίμων και Νερού, αντιμετωπίζοντας τις υποδομές αυτές ως κρίσιμους τομείς εθνικής και περιφερειακής ασφάλειας. Αυτό προϋποθέτει την υποχρεωτική χαρτογράφηση των συστημικών κινδύνων από τις μεγάλες επιχειρήσεις του κλάδου, την κατάρτιση σχεδίων επιχειρησιακής συνέχειας με εφεδρικές διαδικασίες, τη διενέργεια τακτικών ασκήσεων προσομοίωσης απέναντι σε ακραία φαινόμενα, καθώς και τη διαφοροποίηση των προμηθευτών μέσω συμβάσεων έκτακτης ανάγκης και στρατηγικών αποθεμάτων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να ευθυγραμμίσει την πολιτική επισιτιστικής ασφάλειας με τα υψηλά πρότυπα που εφαρμόζει σε άλλους στρατηγικούς τομείς, διασφαλίζοντας ότι οι πολίτες θα έχουν πρόσβαση σε επαρκή τρόφιμα και νερό ανεξάρτητα από μελλοντικές εξωτερικές πιέσεις. Με δεδομένο ότι η ενεργειακή και χρηματοπιστωτική ασφάλεια της Ευρώπης διέπονται από διασυνοριακούς κανόνες, η εποπτεία της επάρκειας τροφίμων και νερού πρέπει να ακολουθήσει την ίδια ενιαία προσέγγιση.
Πηγή: Euroactiv
